Φιλοσοφια στην Αθηνα


Ήρθε νωρίς;
Ιουνίου 3, 2007, 9:40 μμ
Filed under: Ιδέες απ'τον κόσμο

Ο Νικολά Σαρκοζύ κέρδισε στις πρόσφατες προεδρικές εκλογές της Γαλλίας υποσχόμενος sarkozy dahtyloμια σειρά μεταρρυθμίσεων, που δηλωμένο στόχο είχαν την επανακινητοποίηση των παραγωγικών δυνάμεων της Γαλλίας, για τις οποίες υποστήριξε ότι πάσχουν από οξύτατη αδράνεια. Δεν είναι η πρώτη φορά που το πρόγραμμα της αλλαγής και της ανατροπής έκανε την εμφάνισή του έχοντας σαν φορέα του τη Δεξιά. Πρώτα-πρώτα έρχεται στο μυαλό η φυσιογνωμία της Μάργκαρετ Θάτσερ, η οποία κι αυτή αξίωσε μια βαθειά αλλαγή, με πρόταγμα τη φιλελευθεροποίηση. «Αφήστε την κοινωνία να αναπνεύσει, να διακινδυνεύσει, να θέσει η ίδια τους μικρούς ή μεγάλους στόχους της. Μειώστε τον κλοιό του κράτους. Και θα δείτε την ευημερία να εμφανίζεται».

Είναι πετυχημένη η σύγκριση του πολιτικού προγράμματος του Σαρκοζύ του 2007 με αυτό της Θάτσερ του 1979; Είναι, υποστηρίζει ο Μάθιου Πάρις στους Times του Λονδίνου. Η διαφορά είναι, κατά τη γνώμη του, ότι ενώ η Θάτσερ επέτυχε, τον Σαρκοζύ τον περιμένει μια βίαιη αποτυχία. Απεργίες, διαδηλώσεις, ταραχές, επίταση της βίας. Και μ’όση ορμή κατέκτησε τον προεδρικό θρόνο, με τόση θα αναγκαστεί να αναδιπλωθεί σε μια παραδοσιακότερη συντηρητική πολιτική, αυτήν που θα ανέμενε κανείς απ’την τυπική γαλλική δεξιά. Ο λόγος που το μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα του Σαρκοζύ είναι καταδικασμένο να αποτύχει είναι η ανετοιμότητα της γαλλικής κοινωνίας να το δεξιωθεί.

Ο Μάθιου Πάρις φέρνει το παράδειγμα μιας προσωπικής του γνωριμίας· ενός νεαρού, ταλαντούχου, μορφωμένου νέου, που έφυγε απ’την Γαλλία για το Λονδίνο, ελπίζοντας ότι εκεί θα βρει περισσότερες επαγγελματικές ευκαιρίες, και την ελευθερία να επιδοθεί με μεγαλύτερη ευκολία σε κάποια επιχειρηματική δραστηριότητα. Ο νέος αυτός ήταν πάντοτε κριτικός απέναντι στους ασφυχτικούς περιορισμούς της γαλλικής αγοράς εργασίας, στους οποίους καταλόγιζε το οξύτατο πρόβλημα της ανεργίας. Όταν ο Βιλπέν, τον καιρό που ήταν πρωθυπουργός, επιχείρησε να φιλελευθεροποιήσει την εργατική νομοθεσία για τους νέους κάτω των 26 ετών, ελαττώνοντας τους περιορισμούς για την πρόσληψη και την απόλυση, η Γαλλία συγκλονίστηκε από διαδηλώσεις και κινητοποιήσεις (τις οποίες η δική μας Αριστερά επικρότησε με καμάρι, πίσω απ’το οποίο κρυβόταν η συνηθισμένη της απάθεια).

diadiloseis-cpe.jpg

Όταν συνάντησε εκ νέου τον γάλλο νέο, περίμενε απ’αυτόν ότι θα επιδοκίμαζε το νόμο του Βιλπέν. Δεν είχε άλλωστε ο ίδιος αποδημήσει στην Αγγλία, μια χώρα με πολύ χαλαρότερη εργατική νομοθεσία και με πολύ λιγότερο προστατευμένη την εργασία; Όμως, έκανε λάθος. Για τον γάλλο νέο, ο νόμος του Βιλπέν ήταν απαράδεκτος, καθώς καταστρατηγούσε κοινωνικά «κεκτημένα», κι είχε προφανή σκοπό μια ακόμη πιο ασύδοτη «εκμετάλλευση των νέων από τα αφεντικά».

 

Σύμφωνα με το άρθρο των Τάιμς, αυτό που κάνει τους Γάλλους να αντιδρούν με μια τέτοια αυτοματική βιαιότητα σε κάθε προσπάθεια φιλελευθεροποίησης της γαλλικής οικονομίας, είτε αυτό μεταφράζεται σε ιδιωτικοποιήσεις, είτε σε χαλάρωση των νομοθετικών περιορισμών στην εργασία, είτε με μεταβολή των συνταξιοδοτικών ρυθμίσεων, συνίσταται σε μια αγκύλωση των mentalités, των νοοτροπιών. Οι Γάλλοι με τις πράξεις τους επιδοκιμάζουν τους σκοπούς, όμως οι ιδέες τους τους απαγορεύουν να αποδεχθούν τα μέσα.

Δεν είναι η πρώτη φορά που Άγγλοι παρατηρητές ξαφνιάζονται με την πολιτική συμπεριφορά της γαλλικής νεολαίας. Μπορούμε να θυμηθούμε την παρατήρηση του Κρις Πάτεν, πρώην κυβερνήτη του Χόνγκ Κονγκ, πρώην επιτρόπου εξωτερικών υποθέσεων της ΕΕ, και νυν πρύτανη της Οξφόρδης, ο οποίος σε μια συνέντευξή του στην Μοντ, τον Απρίλιο του 2006, σημείωνε ότι θεωρεί «θλιβερή την απουσία του πνεύματος της περιπέτειας στους Γάλλους», και προσέθετε την έκπληξη του καθώς διαπιστώνει ότι οι γάλλοι νέοι επιδεικνύουν μια άκρως συντηρητική συμπεριφορά, επικαλούμενοι ακριβώς την έννοια των «κοινωνικών κεκτημένων». Ο Πάτεν αντιδιάστελε αυτή τη φοβική στάση των γάλλων πολιτών απέναντι σε ό,τι δεν είναι κρατικά προστατευόμενο και δημόσια κατοχυρωμένο με την συμπεριφορά των γαλλικών επιχειρήσεων στο εξωτερικό. Εκεί βλέπει κανείς μια ισχυρή αίσθηση της τόλμης, της επιθετικότητας και της ανάληψης του κινδύνου.

 

Η γαλλική κοινωνία είναι ανέτοιμη να υποδεχτεί το μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα του Σαρκοζύ, λένε οι Τάιμς. Η Γαλλία ψήφισε τον Σαρκοζύ, όμως δεν θα μπορέσει να αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις της πολιτικής του. Για τους Τάιμς δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο δρόμος του Σαρκοζύ είναι όχι μόνο ο σωστός, αλλά ο απαραίτητος. Ο Σαρκοζύ έχει συλλάβει το ρου που αναπόφευκτα θα πάρει η γαλλική πολιτική, όμως θα βρεθεί αντιμέτωπος με την ανικανότητα της γαλλικής κοινωνίας να τον ακολουθήσει.

Μια περίεργη αίσθηση συνοδεύει το κείμενο των Τάιμς, μια αίσθηση του μοιραίου. Ο Σαρκοζύ ακολουθεί τον ρου της ιστορίας. Η γαλλική κοινωνία απ’τη μια βλέπει πως ο δρόμος του Σαρκοζύ θα την αποδεσμεύσει απ’την θλιβερή της αδράνεια, θα αναγκαστεί όμως να οπισθοχωρήσει και ν’αντιδράσει, όντας αγκυλωμένη σε μια παρωχημένη ιδεολογία, που αντί να την απελευθερώνει την φυλακίζει. Τότε μόνο θα μπορέσει να σταθεί στα πόδια της η Γαλλία, όταν θα συνειδητοποιήσει ότι δεν υπάρχει άλλος δρόμος. Όμως η ώρα αυτή δεν έχει έρθει ακόμα. Ο Σαρκόζυ ήρθε πολύ νωρίς.

Αν αφαιρέσουμε αυτή τη χροιά του αναπόδραστου που αποπνέει το συγκεκριμένο άρθρο, μπορούμε το δίχως άλλο να δούμε μια σημαντική αλήθεια. Η Γαλλία διέρχεται κρίση. Η διαπίστωση αυτή βρίσκεται σε ολονών τα στόματα, και κυριαρχεί σε κάθε συζήτηση. Και όντως ο Σαρκόζυ κατάφερε να εμφανιστεί σαν ο κομιστής της μόνης εύλογης μεθόδου για την έξοδο από την κρίση αυτή. Προτού όμως βιαστούμε να τον κηρύξουμε ιεροφάντη του αμετάκλητου, πρέπει προηγουμένως να ρίξουμε μια ματιά σε μια βαθύτερη αιτία της φαινομενικά απόλυτης κατίσχυσής του στο επίπεδο της πολιτικής επιχειρηματολογίας. Την αφόρητη ανεπάρκεια που μαστίζει τον λόγο της γαλλικής Αριστεράς. Αλλά σε αυτό, θα επανέλθουμε σύντομα.

(Βασισμένο στις σελίδες του courrier international)

Advertisements

21 Σχόλια so far
Σχολιάστε

Αληθινα ανεπαρκης.Αλλα,φοβαμαι,οχι για τους λογους που αφηνετε να εννοηθουν.Οι νεοι δεν εχουν σχεση πια με την αριστερα,που ξεραμε και που φωναζει.Εχουν σχεση με τα οδοφραγματα της Γαλλιας.Απο το 1789 μεχρι το 2004.Δηλαδη με το δικαιωμα στη συμμετοχη στα κοινα.Αυτη η συμμετοχη στα κοινα,η δημοκρατια δηλαδη,ειναι το αιτημα.Και το οποιο μπασταρδευει η αριστερα με το πονηρο ματακι της υφαρπαγης της εξουσιας πισω απο τις εξεγερσεις.

Σχόλιο από o -kairos

Σας ευχαριστώ πολύ για το σχόλιο σας. Δεν είμαι βέβαιος ότι το κατάλαβα καλά. Υποστηρίζετε ότι την επαναστατική παράδοση της γαλλικής επανάστασης την συνεχίζει όχι η αριστερά, αλλά η νεολαία. Η αριστερά απλώς υφαρπάζει την επαναστατικότητα της νεολαίας, η οποία διεκδικεί δημοκρατία, δηλαδή πολιτική συμμετοχή. Αντίθετα, η αριστερά ιδιοποιείται την εξέγερση, όταν πραγματικός σκοπός της είναι μοναχά η κατάκτηση της εξουσίας. Κατάλαβα σωστά;

Η θέση σας μου φαίνεται πολύ ενδιαφέρουσα. Θα θέλατε μήπως να την αναπτύξετε; Και τι σημαίνει το ορόσημο του 2004;

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Το καταλαβατε πολυ καλα και χαιρομαι ιδιαιτερα,γιατι οσο περναει ο καιρος μου συμβαινει ολο και σπανιοτερα..Μιλαω για τις εξεγερσεις των προαστιων,που ξεκινησαν το 2004,χωρις σαφη πολιτικο αιτημα,οπως το καταλαβαινουμε εμεις,αλλα με το δικο τους πολιτικο αιτημα.Κι αυτο εχει σχεση με τις αναγκες τους και με την αναπτυξη της σκεψης και του λογου τους,που ειναι λιγο πρωτογονα σε σχεση με τα δικα μας.Πρωτογονα,γιατι,οπως συνειδητοποιω τελευταιως,οπως εχει συμβει πολλες φορες στο παρελθον της ανθρωποτητας,πολλες γενιες δεν ειναι η συνεχεια των προηγουμενων!Περιεργο;Καθολου.Πολλες γενιες και η ιστορια που δημιουργουν ειναι αποτελεσματα περισσοτερο μεταναστευτικων συνθηκων.Που γεννανε αιτηματα και τροπο δρασης οδηγουμενες απο τη βια που αντιμετωπιζουν στο χωρο που ζουν.Επομενως,δεν μπορει κανεις να τις καταλαβει με τα στερεοτυπα που ξερει.Πρεπει να δει με καινουργια ματια.Συνεχεια.Να μπει στη θεση τους.Να μελετησει και να καταλαβει,σδαν να ηταν αυτοι.
Θα ηθελα να ξαπλωσω ακομα πιο διευκρινιστικα τη σκεψη μου,αλλα ο φορτος δουλειας δεν μου το επιτρεπει τωρα.Οψομεθα.Και σας ευχαριστω.

Σχόλιο από o -kairos

Παροραματα:4η αραδα:Χωρις ΣΑΦΕΣ πολιτικο αιτημα φυσικα.
σδαν=σαν

Σχόλιο από o -kairos

Σας ευχαριστώ και πάλι για το σχόλιο σας. Νομίζω ότι εντοπίζετε ένα κρίσιμο ζήτημα. Όντως στις εξεγέρσεις των γαλλικών προαστείων υπήρχε εν σπέρματι ένα πολιτικό αίτημα, το οποίο δεν κατάφερε να βρει έλλογη έκφραση. Νομίζω πολλά στην Γαλλία θα κριθούν από τη μοίρα των ανθρώπων των προαστείων.

Η γαλλική αριστερά (και εννοώ πρωτίστως το σοσιαλιστικό κόμμα· για τα άλλα δεν κάνω καν λόγο) οικειοποιούμενη τα αιτήματα τους, ενώ εμφανίζεται να τα δικαιώνει, στο βαθμό που τα κάνει δικά της αιτήματα, στην πραγματικότητα τα υπονομεύει και τα εξουδετερώνει. Διότι, όπως σωστά επισημαίνετε, αδύνατει να βρει ένα νέο τρόπο να τα εκφράσει, ώστε να γίνουν αντιληπτά απ’την υπόλοιπη γαλλική κοινωνία. Αντιθέτως, τα ενσωματώμενη στον αποξηραμένο λόγο της και απλά τα μετατρέπει σε όπλα στον αγώνα της για εξουσία. Δεν τα παίρνει στα σοβαρά.

Το αποτέλεσμα είναι το εξής: η δεξιά αντιλαμβάνεται αυτούς τους ανθρώπους ως σκουπίδια, ως αλήτες, ως racailles, και η αριστερά ως κακομοίρηδες που πρέπει να ταΐσει. Με τον τρόπο της, η Αριστερά αδυνατεί καν να τους αναγνωρίσει ως ηθικά πρόσωπα, ικανά επαίνου και ψόγου. Διότι, ό,τι κι αν κάνουν οι νέοι των προαστείων είναι πάντα ανεύθυνοι, δεν φταίνε αυτοί. Η δεξιά τούς αναγνωρίζει ως πρόσωπα, αλλά με σκοπό στη συνέχεια να τους κηρύξει εγκληματίες, άξιους κολασμού, ενόχους.

Μετά τις εξεγέρσεις, γραφόταν σε τοίχους του Παρισιού «είμαστε όλοι racailles». Επρόκειτο για ένα ψέμα. Εκείνοι που έγραφαν ότι είναι όλοι racailles, στην πραγματικότητα εννοούσαν ότι racaille δεν είναι κανείς. Τους μηδένιζαν.

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Καταρχήν συμφωνώ με όσα υπόθηκαν παραπάνω.
Ο D.Cohn-Bendit έγραφε στην εισαγωγή του βιβλίου του «Αριστερισμός. Φάρμακο στη γεροντική αρρώστια του Κομμουνισμού» ότι το Γαλλικό Κ.Κ. δεν πρόδωσε τις αρχές του στη διάρκεια του Μάη και του Ιούνη απλώς έδρασε υπερασπίζοντας τα γραφειοκρατικά του συμφέροντα σαν κόμμα και τα γραφειοκρατικά συμφέροντα της ΕΣΣΔ σαν κράτος. Μπορεί σήμερα ΕΣΣΔ να μήν υφίσταται αλλά πολύ φοβάμαι ότι αυτή η λειτουργία των Κομμουνιστικών κομμάτων δεν έχει πολυαλλάξει. Ιδίως στην Ελλάδα…
Η Αριστερά αδυνατεί να κατανοήσει τα νέα αυτά κινήματα τα οποία μάλιστα τις περισσότερες φορές καταδικάζει ως βίαια κτλπ. Η αλήθεια είναι αδυνατώ και εγώ. Δεν μπορώ να καταλάβω τα κινήματα τύπου Γένοβα, όπως δεν μπορώ να καταλάβω πως ξαφνικά στην γενικώς ήσυχη πόλη της Κοπεγχάγης ξέσπασαν άγριες συγκρούσεις μεταξύ διαδηλωτών και αστυνομίας όταν η τελευταία προσπάθησε και τελικά κατάφερε να διαλύσει μια ιστορική κατάληψη στέγης. Θα μπορούσαμε να μιλήσουμε και για την Αθήνα με τις επιθέσεις στα αστυνομικά τμήματα τα οποία είναι πρωτοφανή.
Νομίζω όμως πως ήδη έγραψε αρκετά.
Εύχομαι τα καλύτερα στο παρόν blog και στον δημιουργό του!

Σχόλιο από Τάσος

Αγαπητέ Τάσο, ευχαριστώ για το σχόλιο σας και τα καλά σας λόγια.

Νομίζω δικαίως επισημαίνετε την καθυστέρηση των αριστερών κομμάτων να παρακολουθήσουν τα νέα κινήματα εξέγερσης που εκφεύγουν των διανοητικών τους σχημάτων και μηχανισμών, κοντολογίς της ιδεολογίας τους. Η σχέση των κομμουνιστικών κομμάτων απέναντι στον Μάη και των σύγχρονων αριστερών κομμάτων απέναντι στα σύγχρονα κινήματα τύπου Γένοβας είναι καλά παραδείγματα.

Το αν η ευθύνη πρέπει να αποδοθεί στα κόμματα ή στα κινήματα δεν μπορούμε να το εξετάσουμε εδώ.
Πιστεύω πάντως πως η εξέγερση των γαλλικών προαστείων πρέπει να εξαιρεθεί απ’αυτό το σχήμα. Έχω την αίσθηση ότι πρέπει να αποδοθεί μεγαλύτερη σημασία απ’ότι συνήθως στο γεγονός ότι τα σύγχρονα σοσιαλιστικά/σοσιαλδημοκρατικά κόμματα περισσότερο εκφράζουν την ευρεία μέση τάξη παρά τις ασθενέστερες τάξεις. «Απλώς» στο δίπολο ανάπτυξη και κοινωνική δικαιοσύνη που ενστερνίζονται από κοινού με τη δεξιά, δίνουν ευκαιριακά περισσότερη έμφαση στο σκέλος της δικαιοσύνης.

Θα επανέλθω στο ζήτημα αυτό στην βιβλιοκρισία μου για το βιβλίο του Κ. Σημίτη «Η δημοκρατία σε κρίση;», που θα ετοιμάσω σύντομα.

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Νομιζω,οτι η αριστερα,και εγω δεν μιλω για τα σοσιαλιστικα κομματα,που θεωρω,οτι απλως καπηλευονται τον τιτλο του σοσιαλισμου για προφανεις ψηφοθηρικους λογους,η αριστερα λοιπον για την οποια μιλαω,που περιλαμβανει ολους τους κομμουνιστες και τους παραδοσιακους αναρχικους και τους σοσιαλιστες-κοινωνιστες, δεν μπορει να κατανοησει τα συγχρονα κινηματα γιατι εχει η ιδια αποκοπει απο τη λαϊκη συνεχεια.Απορροφημενη στην αριστερη βυζαντινολογια της ομφαλοσκοπησης δεν εχει καταλαβει οτι οι νεοι των προαστειων του Παρισιου,οι νεοι της Κοπεγχαγης,οι νεοι στις αμερικανικες μεγαλουπολεις,οι νεοι-και οχι μονο-στις ρωσικες και τις ελληνικες πολεις επιστρεφουν στις βιαιες πολεις τη βιαιοτητα που εισπραττουν απο τις αρχες εξουσιας,με εναν δικαιακο πρωτογωνισμο ΑΚΡΙΒΩΣ γιατι η ενοια της αριστερας,επομενως και οι διδαχες της και η θεωρια της,ειναι γιαυτους απαξιωμενη,παλιοκαιρισμενη,αποτυχημενη,ψευτικη.Στο βαθμο που ολα αυτα απομυθοποιηθηκαν ειτε στα σοβιετικα ή υπο κατοχη κρατη της ανατολικης Ευρωπης,ειτε στις χωρες,που αστικα κομματα ενδυθηκαν τον μανδυα του σοσιαλισμου και διεψευσαν τις ελπιδες και τα οραματα μιας Ανατροπης.Τα ιδια παντελακη μου βλεπουν οι σημερινες γενιες και μην εχοντας να κρατηθουν απο μια ιδιολογια αυτοοργανωνονται και αυτενεργουν.Εγω,και αλλοι,που δεν ειμασταν φανατισμενοι μπορουμε να δουμε και να ακουσουμε και να ερμηνευσουμε τα σημερινα φαινομενα.Ξεροντας πως εντασσονται στην αιωνια διαπαλη.Δεν βλεπουμε τιποτε καινουργιο.Το νεο ειναι,που η συγκρουση γινεται πια με σφεντονες και ροπαλα μεταξυ εξεγερμενων και εξουσιας αντι να γινεται με
πιστευω και ροπαλα,οπως γινοταν εδω και δεκαετιες.Ισως αποδειχθει προφητικος ο Αϊνσταϊν,και δεν μπορω να σας πω οτι δεν εχω μια παρακινδυνευμενη περιεργεια να το δω.

Σχόλιο από okairos

Εγώ ως Φιλελεύθερος ξεκινάω από αλλού. Από το ζήτημα της παράδοσης που έχει μία κοινωνία με ορισμένες αρχές και ιδέες και η Γαλλική κοινωνία είναι έντονα κρατικιστική. Έπειτα είναι μία χώρα που ο σοσιαλιστικός πολιτικός λόγος από τον σοβαρό πολιτικό λόγο ως τη μεταμοντέρνα μπουρδολογία έχουν βαθειές ρίζες και η φύση του λόγου αυτού είναι λαϊκίστικη με την έννοια ότι ποτέ δεν κοντράρεται με τις καθιερωμένες ( για να μη χρησιμοποιήσω τη φορτισμένη λέξη κατεστημένες) απόψεις μέσα σε μία κοινωνία.

Σχόλιο από Αθήναιος

Ξαναδιαβαζοντας το σχολιο μου διαπιστωσα ενα παρεξηγησιμο «εγω και αλλοι»,που θα μπορουσε να εκληφθει σαν οιηση και ελιτισμος.Μακρυα και απο τα δυο.Ατυχης εκφραση,που θελει να εκφρασει την παρουσια αρκετων ανθρωπων,που δεν εκφραζονται απο τα υπαρχοντα σχηματα,επειδη τα σχηματα δεν εκφραζουν αρκετους ανθρωπους,και που το γιλεκο αριστερα και δεξια τους πεφτει στενο.Επειδη,αν δεν βαλεις τα τροφιμα στο ψυγειο θα χαλασουν.Αυτη ειναι μια συντηρητικη κινηση,υποχρεωτικη για την επιβιωση.Κι αν δεν τα κρατας μονο για τον εαυτο σου και τα μοιραζεσαι με τους στερημενους ειναι μια προοδευτικη κινηση,οφελιμη για το συνολο.Η πραγματικη διαφορα στο τι ειναι κανεις βρισκεται στο ποσοστο,που ειναι γραπωμενος απο το ψυγειο του ή απο την ανοιχτοσυνη του.Εχω πολλα χρονια που μετραω τους ανθρωπους με τον τροπο που ζουν και συμπεριφερονται και οχι με το τι δηλωνουν.Δυστυχως,οι ωφελιμοι στο κοινωνικο συνολο ειναι ελαχιστοι.

@Αθηναιε,αν μου επιτρεπετε μια ερμηνεια.Η γαλλικη κοινωνια δεν ειναι κρατικιστικη με τη χρειά που δινετε στον χαρακτηρισμο.Θελει να ειναι του λαου.Εχει κατακτησει στα οδοφραγματα το δικαιωμα να διαχειριζεται τα κοινα και αυτο δεν το ξεχνα, το φυλαει ως κορη οφθαλμου,και εννοει να το διατηρησει.Το κοινο,οπως λεμε το Κοινο των Λακεδαιμονιων,ειναι η ανωτατη μορφη συμβιωσης.Ενας για ολους και ολοι για εναν.Ειναι μια μορφη πολιτευματος,που μπορει να μην ευνοει το κερδος και την αναπτυξη.Αλλα,ευνοει την καθημερινη ευτυχια.Που δεν εχει σχεση με το ποσα αγαθα θα βρουμε για να αγορασουμε.Αλλα,με το ποσα μας χρειαζονται πραγματικα για να ζησουμε ευτυχισμενοι.Αυτον τον δρομο τον εχει χασει η ανθρωποτητα εδω και πολλους αιωνες-πολυ παλαιοτερα των ανθρωπων του σιδηρου- για πολυ συγκεκριμενους πολυ παλιους λογους.Τοτε,που δεν υπηρχε η πειρα του ματαιου του εγχειρηματος.Μπορει να ακουγεται ουτοπικο αυτο που πιστευω και προτεινω κατω απο τις γραμμες.Αλλα,η σημερινη πραγματικοτητα δεν ειναι τιποτε αλλο απο χθεσινες ουτοπιες.Σημασια εχει να συμπονα κανεις και να οραματιζεται για εναν ευτυχεστερο Ανθρωπο συνολικα.Αυτος ειναι ο οδηγος.Συνολικα,γιατι αν δυστυχει ο Μογγολος και εσυ εισαι στα πλουτη,μια μερα θα ερθει ο Μογγολος να σου τα παρει.Δικαιωματικα.Ποτε δεν θα ζησουμε σε εναν ειρηνικο και παραγωγικο πλανητη για ολους αν ολοι δεν τον μοιραζομαστε.Στο κατω κατω,δεν ειναι ιδιοκτησια κανενος.

Σχόλιο από okairos

Αγαπητέ Καιρέ, σας ευχαριστώ θερμά για τα σχόλιά σας.

Να ξεκινήσω με το πρώτο. Αντιμετωπίζω με πολύ ενδιαφέρον την παρατήρηση ότι τα σύγχρονα εξεγερτικά φαινόμενα δεν συνοδεύονται από μια αριστερή ιδεολογία και ότι η αριστερή ιδεολογία δεν μπορεί να παρακολουθήσει τα φαινόμενα αυτά. Πιστεύω πάντως ότι πρέπει να διαφοροποιήσουμε τα φαινόμενα τύπου Κοπεγχάγης ή Γένοβας από τις ταραχές των γαλλικών προαστείων. Στις δεύτερες έχουμε ένα κοινωνικό υποκείμενο στους δρόμους. Στα πρώτα έχουμε πολιτικές ομάδες. Η διαφορά νομίζω έχει σημασία. Πάντως, γεγονός είναι ότι υπάρχει μια καθυστέρηση μεταξύ κοινωνικών φαινομένων και αριστερού πολιτικού λόγου.

Με ενδιαφέρει πολύ και η παρατήρησή σας για τις χώρες του πρώην υπαρκτού σοσιαλισμού. Δεν έχω καθόλου πληροφόρηση, αλλά θα ήθελα πολύ να μάθω αν εμφανίστηκαν προσφάτως συλλογικά εξεγερτικά φαινόμενα και ποιας μορφής ήταν ο πολιτικός τους λόγος. Νομίζω ότι η αδυναμία τους να επικαλεστούν την τυπική σοσιαλιστική ρητορεία (που με τόση ευκολία μπορεί ακόμα να χρησιμοποιείται σε χώρες σαν την Ελλάδα, σαν τίποτα να μη συνέβη) θα φέρει στην επιφάνεια εξαιρετικά ενδιαφέρουσες ιδεολογικές ζυμώσεις και νέα πεδία αναζητήσεων.

Μια μικρή παρατήρηση για τα κόμματα της Γαλλίας. Στη χώρα αυτή υπάρχει η συνήθεια να ονομάζουμε Αριστερά το σοσιαλιστικό κόμμα και τα υπόλοιπα αριστερά κόμματα παίρνουν την άδικη ονομασία Άκρα Αριστερά. Στην γαλλική «Άκρα Αριστερά» περιλαμβάνονται 6 κόμματα που κατέβασαν υποψηφίους στις προεδρικές εκλογές. Επιτρέψτε μου να επισημάνω ότι η πιο ακραιφνής προσπάθεια υφαρπαγής των αιτημάτων που εμφανίστηκαν κατά τη διάρκεια των ταραχών του Παρισιού προήλθε απ’αυτά τα κόμματα. Τα κόμματα αυτά συνηθίζουν να συνδυάζουν την ανευθυνότητα που χαρακτηρίζει την απόσταση απ’τα προβλήματα της εξουσίας, με μια πόζα ηθικής ανωτερότητας ενάντια στη διεφθαρμένη εξουσία (που δεν διαφέρει απ’αυτή του καλογέρου απέναντι στους λαϊκούς) και με την πιο απροκάλυπτη προσπάθεια οικειοποίησης κάθε κοινωνικού αγώνα. Με την ίδια χαρωπή αμεριμνησία επιχείρησαν να προσοικειωθούν τα αιτήματα των παιδιών των γαλλικών προαστείων, εξουδετερώνοντάς τα.

Όσον αφορά το δεύτερο σχόλιό σας, είναι δεδομένο ότι συμμερίζομαι την άποψη ότι οι άνθρωποι κρίνονται πιο πολύ απ’το τι κάνουν παρά απ’το τι λένε. Φαντάζομαι πως πίσω απ’το σχόλιό σας βρίσκεται το φαινόμενο των αμετανόητα αριστερών νεόπλουτων. Οι νεόπλουτοι πρώην κνίτες αποτελούν ένα περίεργο στρώμα της κοινωνίας μας που συχνά αντιμετωπίζεται με μεγάλη περιφρόνηση. Όταν ειδικά αρχίζουν τα μαθήματα επαναστατικής αγωγής συχνά προκαλούν αγανάκτηση. Η κοινωνική αυτή ομάδα γνώμη μου είναι πως πρέπει να αντιμετωπισθεί με περισσότερη κατανόηση. Τον πρώτο λόγο προς το παρόν μάλλον πρέπει να έχει η λογοτεχνία, παρά οι κοινωνικές επιστήμες. Ο Πέτρος Μάρκαρης στο «Βασικό Μέτοχο» το κάνει πετυχημένα με τον πρωήν επαναστάτη μεγαλοεργολάβο που αυτοκτονεί σε πραγματικό χρόνο στο τηλεοπτικό στούντιο.

Σχετικά με τη γαλλική κοινωνία φοβάμαι ότι οι εντυπώσεις μας διαφέρουν σε πολύ μεγάλο βαθμό. Αλλά γι’αυτό θα έχουμε ευκαιρίες να συζητήσουμε.

Ίσως να έχετε δίκιο πως η ανθρωπότητα έχασε πολύ πριν την εποχή του σιδήρου τον δρόμο για την ευτυχία. Όμως ζούμε σε λαμπρούς καιρούς, δεν συμφωνείτε;

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Αγαπητέ Αθήναιε, σας ευχαριστώ θερμά για το σχόλιο σας. Είναι πολύ μεγάλη χαρά.

Έχετε αναμφίβολα δίκιο για τον κρατισμό της γαλλικής κοινωνίας. Επιτρέψτε μου να αναβάλω προς το παρόν τη συζήτηση για αυτό το συγκεκριμένο θέμα μέχρι την Κυριακή, που θα ανεβάσω τη βιβλιοκρισία μου για το «Παλαιό Καθεστώς και η Επανάσταση» του Τοκβίλ. Αναφέρομαι αρκετά διεξοδικά στο ζήτημα του κρατισμού στη Γαλλία.

Μολονότι σκληρό, δεν θεωρώ άδικο τον χαρακτηρισμό «λαϊκίστικος» για τον σημερινό σοσιαλιστικό πολιτικό λόγο. Θα ήμουν εγώ άδικος αν επισήμαινα ότι ίσως η υπερβολική διεύρυνση του αποδέχτη αυτού του χαρακτηρισμού («από τον σοβαρό πολιτικό λόγο ως τη μεταμοντέρνα μπουρδολογία») να μην είναι εντελώς ακριβής. Διότι βεβαίως επρόκειτο για μια γενική διαπίστωση, που αφήνει φαντάζομαι χώρο για εξαιρέσεις.

Τέλος, παίρνω το θάρρος για μια μικρή νύξη. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η φιλελεύθερη παράδοση μπορεί να περηφανεύεται για φιλοσόφους με εξαιρετικά εκλεπτυσμένη αίσθηση του ιστορικού παράγοντα. Τα παραδείγματα των Μοντεσκιέ, Χιουμ και Τοκβίλ μιλούν από μόνα τους. Ωστόσο, η ανάδειξη της ιστορικότητας ως πρωταρχικού παράγοντα για τη μελέτη των πολιτικών φαινομένων και των ιδεολογικών σχηματισμών ανήκει μάλλον στην αντίπαλη παράδοση. Το γράφω αυτό γιατί κάπως ξαφνιάστηκα απ’τη διατύπωση «ως φιλελεύθερος ξεκινώ απ΄το ζήτημα της παράδοσης που έχει μια κοινωνία με αρχές και ιδέες». Με αυτό ασφαλώς δεν εννοώ ότι ένας φιλελεύθερος θα πρέπει να περιορίσει τα ιστορικά του ενδιαφέροντα. Απλώς ξενίστηκα απ’τη τόσο στενή σύνδεση φιλελευθερισμού και σημασίας του ζητήματος της παράδοσης μιας κοινωνίας.

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Μία μικρη διορθωση,αν μου επιτρεπετε.Δεν γραφω,οτι τα εξεγερτικα φαινομενα δεν μπορει να τα παρακολουθησει μια αριστερη ιδεολογια.Διοτι μπορει.Γραφω,οτι αυτοι που διατεινονται,οτι ειναι αριστεροι δεν μπορουν να τα παρακολουθησουν.Εχω σφοδρη την πεποιθηση,και μπορω να το τεκμηριωσω,οτι δεν μπορουν γιατι ποτε δεν ενδιαφερθηκαν στην πραγματικοτητα για το μειζον της αριστερης ιδεολογιας:τον Ανθρωπο.Εμπιπτει σ αυτο που προανεφερα για το τι δηλωνει κανεις και τι ειναι.

Εχετε δικιο για τη διαφορα στο ιδεολογικο υποβαθρο μεταξυ των προαστειων του Παρισιου και εκεινων της Γενοβας και της Κοπεγχαγης.Ομως,οι αιτιες που τους εξεγειρουν ειναι οι ιδιες.Και ο τροπος που αντιδρουν ειναι ο ιδιος.Θελω να διακινδυνευσω να πω,οτι και ο τροπος που σκεφτονται εξεγειρομενοι ειναι ο ιδιος.Ειτε εχουν τον αναρχο τροπο των προαστειων,ειτε τον ,δηθεν,αριστερο,αλλα στην πραγματικοτητα αναρχο και απλως εξεγερτικο τροπο και σκεψη των μαχομενων της Γενοβας και της Κοπεγχαγης.Γνωριζω αρκετους απο αυτους και μπορω να μαρτυρησω,οτι μετα βιας υπερασπιζονται την αριστεροτητα της ιδεολογιας τους,οσοι εχουν,περισσοτερο γιατι δεν εχουν πώς να ωνομασουν αλλιως αυτο που αισθανονται και σκεφτονται παρα γιατι εχουν μια ιδεολογια.Ειναι αδολοι ανθρωποι,οι πιο πολλοι νεοι,συγκινητικα επαναστατημενοι,δικαιοι και εξεγερμενοι εναντιον μιας καταφανους αδικιας.Τους καταλαβαινω.Τους συναισθανομαι.Ειμαι μαζυ τους.Κι ομως,ο τροπος που σκεφτονται δεν εχει καμμία σχεση με τον τροπο που σκεφτομαι.Ειναι χυμα.Χωρις συγκροτηση.Και οι ταγοι τους,ειτε ειναι επιπολαιοι,ειτε λαοπλανοι,ειτε αρριβιστες.

Στη Ρωσια μεγαλα κομματια του πληθυσμου ειναι διαρκως στους δρομους.Ανθρωποι εξαθλιωμενοι ζητανε μια δουλεια,μια συνταξη,μια περιθαλψη.Η εξουσια εχει καταφερει,σε συνεργασια με αμερικανικες εταιριες δημοσιων σχεσεων,που πληρωνονται χρυσαφι γιαυτο,να περιορισει στο ελαχιστο τη δημοσιοτητα για τετοια θεματα!Τεκμηριωμενα.Η Μοσχα ειναι μια κοπια του Παρισιου,μονο που κανεις δεν μαθαινει ποτε για τους εξεγερμενους των προαστειων,επειδη οι δυναμεις καταστολης σε μια δημοκρατια που ειναι ακομα ημιδικτατορια εχουν τον απολυτο ελεγχο.Υπο τις ευλογιες της Δυσης μαλιστα,που εχει αφησει τον ρωσικο λαο στην τυχη του,αφου η ιδια δεν εμπλεκεται πια στο παιχνιδι ανατολικου-δυτικου μπλοκ.
Στην Ουκρανια οι διαδηλωσεις ειναι σχεδον καθημερινες με αιτια τη διαφθορα ,που κατατρωει τις σαρκες του δημοσιου ταμειου προς οφελος των κυβερνητων,σε βαρος των δημοσιων υπαλληλων.
Στις υπολοιπες χωρες του πρωην ανατολικου μπλοκ οι ανθρωποι ειναι σε τετοια κατασταση προσμονης ενος μελλοντος με μπλου τζην,ψυγειο και αμερικανικο αυτοκινητο,λες κι ειμαστε στη δεκαετια του «70,που δεν υπαρχει περιθωριο εξεγερσης.Ελπιζουν και ονειρευονται.

Εχετε δικιο για το δευτερο σκελος του σχολιου μου.Και δεν μιλω για τους νεοπλουτους κνιτες,γιατι αυτοι ειναι ελαχιστοι σε χεση με τους νεοπλουτους αντιστασιακους ακροαριστερους και σοσιαλιστες φιλους μου,που εχουν βιλες και υπηρετες,ενω στις συναξεις μας εχουν το θρασος ανερυθριαστα να μιλανε για πολιτικη απο αριστερη σκοπια,επιχειρηματολογωντας κι ολας εναντιον της επαρατης δεξιας!Και ψηφιζουν σοσιαλισμο οι ανθρωποι…Αυτον που τους εδωσε τις βιλες με τις λοβιτουρες και τις ιντριγκες βεβαια.Δεν εχω διαβασει το βιβλιο του Μαρκαρη,που αναφερετε.Εχει γυριστει κινηματογραφικη ταινια;Γιατι κατι μου θυμιζει αυτο που μου λετε.Ομως,δεν ξεχνω ποτε ενα μνημειωδες και ελαχιστα γνωστο θεατρικο εργο του Σαρτρ,για τους επαναστατες αριστερους ανταρτες,που παιρνουν την εξουσια.Για το πως η εξουσια τους αφομιωνει.Ενα μαθημα σκεψης.

Για τη γαλλικη κοινωνια νομιζω οτι οι αποψεις μας δεν διαφερουν τοσο πολυ οσο λετε.Γιατι εγω καταγραφω αυτα που εκεινη θα ηθελε να ειναι και να υπερασσπιζεται και οχι τι κανει,αν προσεξετε το γραπτο μου.Εξηγω απο που ορμαται γαι να σκεφτεται οπως σκεφτεται και για να υπερασπιζεται αυτα που λεει οτι υππερασπιζεται.Επομενως,η υποκρισια ειναι μεσα στο παιχνιδι.

Τελος,συμφωνω,οτι εμπιπτουμε στο χωρο της κινεζικης καταρας:»Σου ευχομαι να ζησεις σε ενδιαφεροντες καιρους.»
Εμας ομως μας αρεσει.

Σας ευχαριστω πολυ

Σχόλιο από o -kairos

Χαίρομαι διότι το παρόν blog αποτελεί όμορφο τόπο για διάλογο με ενδιαφέρουσες απόψεις!

Όσον αφορά τα κείμενα του «σχολάριου» & του «καιρού» νομίζω ότι θέτουν πολύ περισσότερο γοητευτικά ερωτήματα.

Το «ζούμε σε λαμπρούς καιρούς» και το «αυτόν τον δρόμο (προς την ευτυχία) τον έχει χάσει η ανθρωπότητα εδώ και πολλούς αιώνες» νομίζω έχουν να κάνουν με το πώς αντιλαμβάνεται κανείς το ιστορικό γίγνεσθαι.

Θα ήθελα απλά να προσθέσω κάτι που είχα διαβάσει στο σχετικό με αυτό το θέμα βιβλίο του Robert Nisbet «Κοινωνική Αλλαγή και Ιστορία».
Λέει λοιπόν ο Nisbet «στους πολιτισμούς και στις κοινωνίες δεν μπορούμε να δούμε «θάνατο», «παρακμή», «εκφυλισμό» όπως δεν μπορούμε να δούμε και «γέννηση», «αύξηση», «εκδίπλωση» ή «ανάπτυξη». Όλες αυτές οι λέξεις έχουν άμεση και αναμφισβήτητη σχέση με τον οργανικό κόσμο, με τον βιολογικό κύκλο φυτών και οργανισμών. Αλλά όταν χρησιμοποιούνται στα κοινωνικά και πολιτισμικά φαινόμενα οι λέξεις αυτές δεν κυριολεκτούν. Είναι μεταφορικές».

Δεν είμαι βέβαιος κατα πόσον μπορούμε νά’μαστε βέβαιοι ότι τα πράγματα πηγαίνουν καλύτερα ή χειρότερα. Πραγματικά δεν ξέρω αν θα έπρεπε να νοσταλγώ την εποχή του Βάρναλη, του Πουλιόπουλου, του Μάξιμου, του Χατζή, του Ζιούτου και άλλων πολλών. Διότι εκείνη η εποχή είχε και Βλαντά, Γούσια, Ιωαννίδη κτλπ. Προτιμώ μάλλον να βλέπω τις κοκορομαχίες μεταξύ Παπαρήγας και Αλαβάνου στις ειδήσεις. Πολλά πράγματα άλλαξαν και μαζί με αυτά πολλά πράγματα «έσβησαν». Αυτό είναι ενδεχομένως το μόνο σίγουρο.

Ευχαριστώ για την ευκαιρία που μου δίνει αυτός ο χώρος να εκφράσω κάποιες σκέψεις. Συγνώμη αν έγραψα περισσότερο αυτή την φορά.

Φιλικούς χαιρετισμούς σε όλους!

Σχόλιο από Τάσος

Απάντηση στον «καιρό». Νομίζω αν θυμάμαι και εγώ καλά το πρώτο βιβλίο του Μάρκαρη «Νυχτερινό Δελτίο» (1995) έγινε σειρά στην ελληνική τηλεόραση (ΝΕΤ). Στον ρόλο του αστυνόμου Χαρίτου (ο κεντρικός ήρωας) ήταν ο Μηνάς Χατζησάββας.
Ελπίζω να μήν κάνω λάθος. Για ταινία δεν έχω ακούσει τίποτα!

Σχόλιο από Τάσος

Αγαπητέ Καιρέ, σας ευχάριστω και πάλι για το σχόλιο σας. Χαίρομαι ιδιαίτερα με κάθε σας απάντηση.

Βρίσκω εξαιρετικά ενδιαφέρουσες τις πληροφορίες που παρουσιάζετε για τη Ρωσία και την Ουκρανία. Θα προσπαθήσω να ενημερωθώ καλύτερα και ίσως να ετοιμάσω κάποιο κείμενο πάνω στο θέμα.

Ποιο είναι το έργο του Σαρτρ στο οποίο αναφέρεστε; Τα Βρώμικα Χέρια;

Το βιβλίο του Μάρκαρη δεν γνωρίζω αν έγινε ταινία. Θα με ξάφνιαζε πάντως. Ίσως το γνωρίζετε επειδή ήταν το θέμα της απολαυστικής εκπομπής του Μπερνάρ Πιβό, όταν κάλεσε τον Μάρκαρη.

Η κινέζικη κατάρα είναι καταπληκτική!

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Αγαπητέ Τάσο, σας ευχαριστώ για το σχόλιό σας και τα καλά σας λόγια.

Δεν υπάρχει αμφιβολία γι’αυτό που επισημαίνετε μέσω του ωραίου βιβλίου του Νίσμπετ. Βέβαια, η χρήση προφιλοσοφικών εννοιών στη φιλοσοφία δεν περιορίζεται στους όρους που παρουσιάζετε. Τα παραδείγματα της «ουσίας», της «αιτίας», της «αρχής», δηλαδή οι κεντρικές έννοιες της μεταφυσικής, είναι νομίζω αρκετά ενδεικτικά.

Σας ευχαριστώ ξανά για τα καλά σας λόγια.

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Η απέναντι πλευρά που λέτε αντιμετωπίζει την ιστορία ντετερμινιστικά, εγώ όχι. Υπάρχει μεγάλη διαφορά.

Σχόλιο από Spinoza

Το αποπάνω σχόλιο είναι δικό μου, δεν είχα κάνει logout από τη Σπινόζα.

Σχόλιο από Αθήναιος

Αγαπητέ Αθήναιε, σας ευχαριστώ και πάλι για το σχόλιό σας.

Κατανοώ πλήρως την άποψή σας, καθώς και τη μέριμνα να διαφυλαχθεί η ιστορία ως παράγοντας στην κατανόηση της πολιτικής και της κοινωνίας, δίχως να ιδωθεί η ιστορική μεταβολή σαν μια προκαθορισμένη κίνηση. Τη συμμερίζομαι ανεπιφύλακτα. Το μόνο θέμα είναι πως τούτο είναι περιβόητα δύσκολο. Επιτρέψτε μου και πάλι να αναβάλω το πιο ενδιαφέρον κομμάτι της συζήτησης· ετοιμάζω μια βιβλιοκρισία για τη «Φιλοσοφία της Ιστορίας» του Ουίλιαμ Ντρέυ (εκδ. Οκτώ) που πρόσφατα κυκλοφόρησε, όπου θα συζητήσω πιο αναλυτικά το πρόβλημα του ιστορικού καθορισμού.

Η μόνη ένσταση που ενδεχομένως θα είχα είναι στη χρήση του όρου «ντετερμινισμός». Απ’τη στιγμή που αναγνωριστεί στην ιστορία (που υπό μια έννοια δεν είναι παρά μια άλλη λέξη για να πούμε το παρελθόν) η ικανότητα να καθορίζει τα πολιτικά και ιδεολογικά φαινόμενα η διάκριση δεν μπορεί να γίνει στο εάν υφίσταται ιστορικός ντετερμινισμός, αλλά πού περιορίζεται το πεδίο ισχύος του. Το αντίστοιχο ερώτημα είναι πώς μπορεί να διαφυλαχθεί η δυνατότητα να θεωρηθούν οι ιδεολογίες και οι πολιτικές ελεύθερες του ιστορικού προκαθορισμού απ’τη στιγμή που αναγνωριστεί στο παρελθόν η ικανότητα να καθορίζει το παρόν στο ιδεολογικό και το πολιτικό επίπεδο.

Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σχόλιο από scholarios

Aγαπητε Σχολαριε,σας ευχομαι καλη εργασια.Δεν ειδα την εκπομπη του Πιβω,επομενως μαλλον εχω δει το πρωτο βιβλιο στην τηλεοπτικη του μεταφορα,που ανεφερε ο Τασος.
Σας ευχαριστω.

Αγαπητε Τασο,δυστυχως,μου ειναι αδυνατο να θυμηθω αν ηταν η τηλεοπτικη μεταφορα που αναφερετε.Ισως ναι.Δεν εχω διαβασει επισης το βιβλιο του Νισμπετ.Απο τα γραπτα σας,ομως,ελπιζοντας οτι δεν αδικω τον συγγραφεα,καταλαβαινω το πνευμα στο οποιο αναφερεστε.Πραγματικα οι εννοιες που γραφετε ειναι μεταφορικες.Συμβαινει,ομως,το εξης:Ο χωρος και ο χρονος,ετσι οπως ειναι αντιληπτα απο τον ανθρωπο εξαρτουν το αυριο απο το χτες.Καθε τι που γινεται εχει εναν αντικτυπο.Καθε δραση προκαλει μια αντιδραση.Αυτο που οι αρχαιοι ωνομαζαν ειμαρμενη και αυτο που οι ανατολιτες ονομαζουν κισμετ δεν ειναι μοιρολατρεια,οπως θελουν να μας διδασκουν.Στηριζεται πανω στο δεδομενο της δρασης και της αντιδρασης.Του αιτιου και του αποτελεσματος.Αν ειχαμε μια μηχανη που να μπορουσε να καταγραψει επακριβως την καθε λεπτομερεια μιας κοινωνικης πορειας,μεσα απο τη ζωη ολων των ανθρωπων που την απαρτιζουν και ολων των δεδομενων στη φυση και στο συμπαν εκεινη τη χρονικη περιοδο, θα μπορουσαμε να δουμε ακριβως τι θα γινοταν την επομενη στιγμη.Επειδη καθε τι ειναι αποτελεσμα του καθε τινος που συνεβη.Δεν μπορουμε να εχουμε ολα αυτα τα στοιχεια και προτιμαμε να χρησιμοποιουμε σαν αιτιες τους θεους,την κακια την ωρα,τη μοιρα κι ολα τα μεταφυσικα δοξασματα.Πιστευω,οτι οι κοινωνιες και κατ επεκταση οι πολιτισμοι,επειδη ακριβως ειναι ορισμοι ανθρωπινων δραστηριοτητων μεσα στο περιβαλλον,υποκεινται στους νομους της φυσικης επιλογης.Εχουν αρχη,μεση και τελος.Για να δωσουν τη θεση τους σε αλλους τετοιους μηχανισμους ,βεβαιως,αλλων ανθρωπων.Αν ειμασταν προβατα στη σεληνη και μπορουσαμε να τα παρακολουθουμε ολα αυτα στη γη δεν θα διακριναμε αυτες τις διαφοροποιησεις που εμεις θετουμε.Θα μας φαινοταν ακριβως οπως εμεις βλεπουμε τα προβατα ή τα μυρμιγκια,ομοιομορφα και αεναως επαναλαμβανομενα σε μια ζωωδη ρουτινα.Και αυτη μου η οπτικη ισως απαντα και στη θεση του Αθηναιου.Ειμαι,ομως πολυ ευτυχης,που δεν εχουμε ουτε τη μηχανη καταγραφης του καθε τι στο χτες ωστε να προβλεπουμε το μελλον,και που δεν ειμαστε προβατα στη σεληνη.Η ζωη θα ηταν εφιαλτικη.Και βεβαιως συμφωνω απολυτως μαζυ σας,οτι το καλυτερο και το χειροτερο ειναι απολυτως υποκειμενικα.
Να ειστε καλα.

Σχόλιο από o -kairos




Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s



Αρέσει σε %d bloggers: